e-Bülten

---

e-atölye tarafından AutoCAD kullanıcılarına dağıtılmak üzere hazırlanmıştır.

SCALETEXT Komutu

AutoCAD 2002 ile gelen yeni komutlardan biri de SCALETEXT komutudur. SCALETEXT komutu, yazıların konumlarını değiştirmeksizin yüksekliklerinin değiştirilmesini sağlar. Komutu çalıştırmak için menü çubuğundan “Modify -> Object -> Text -> Scale” yolu izlenebilir. Aşağıda SCALETEXT komutuna yönelik bir örnek verilmiştir.

Command: scaletext

Select objects: A ve B yazı nesneleri seçilir.

Select objects: Boş yanıt ile seçim bitirilir.

Enter a base point option for scaling

[Existing/Left/Center/Middle/Right/TL/TC/TR/ML/MC/MR/BL/BC/BR] <Existing>:  Seçilen yazıların mevcut yerleşim noktaları, temel nokta kabulüyle yükseklik değişimi yapılacak.

Specify new height or [Match object/Scale factor] <25>: m

Select a text object with the desired height: C yazı nesnesi seçilir.

Height=41

Command:

Yukarıdaki örnekte görüldüğü gibi A ve B yazı nesnelerinin yüksekliği, “Match object” seçeneği ile başka bir yazı (C yazı nesnesi) nesnesinin yüksekliğine eşitlenmiştir. Yükseklik değişimleri yapılırken de “Existing” ile A ve B yazı nesnelerinin mevcut yerleşim noktalarının sabit kalacağı belirtilmiş olur.

SCALETEXT komutu çalıştırıldıktan sonra ilk olarak yüksekliği değiştirilecek yazı nesneleri seçilir. Seçim bitirilince gelen iletide, yükseklik değişiminin hangi nokta etrafında yapılacağının belirtilmesi istenir. “Existing” seçeneği, nesnenin mevcut yerleşim noktasının sabit kalacağı anlamındadır. Son iletideki aktif emir (Specify new height) ve seçenekler aşağıdaki tabloda açıklanmıştır.

EXPLMODE Sistem Değişkeni

Başlangıç değeri 1 (bir) olan EXPLMODE sistem değişkeni EXPLODE komutunun "NUS" bloklar üzerinde etkili olup olmayacağı ayarını yapar. EXPLMODE sistem değişkeni 1 ise EXPLODE komutu "NUS" bloklar üzerinde etkilidir; 0 (sıfır) ise etkili değildir. Aşağıda sistem değişkeni çalıştırıldığında karşılaşılacak ileti görülmektedir.

Command: explmode
Enter new value for EXPLMODE <1>: 0 veya 1 değeri girilir.

"NUS" (NonUniformly Scaled) bloklar, x, y veya z eksenleri doğrultusundaki ölçekleri eşit olmayan bloklardır. Bilindiği üzere bir blok yerleştirilirken her eksen doğrultusundaki ölçek katsayısı ayarlanabilmektedir. Bu ölçekleri eşit verilmeden yerleştirilen bloklar "NUS" bloklar olarak adlandırılırlar.

Bir CAD Programında Döndürme İşleminin Arka Planı

Bir önceki sayımızda bir noktanın dönüşümünde aşağıdaki matris işleminden yararlanıldığından bahsedilmişti.  Bu matematiksel işlem, bir (x,y) noktasının (X,Y) noktasına dönüşmesini anlatır. 

Şimdi bu matrisin elemanlarının döndürme işleminde alacakları değeri belirlemeye çalışalım. Bunun için şekilde gösterilen herhangi bir A noktasının orijin noktası etrafında belirli bir açı kadar döndürülerek B konumuna gelmesini gözönüne alalım.

Yukarıdaki grafikten yararlanarak aşağıdaki eşitlikler yazılabilir.

Trigonometrik fonksiyonların açılımları yapıldıktan sonra

eşitliklerine ulaşılır. Bu denklemlerde aşağıdaki büyüklükler yerlerine konularak

aşağıdaki son duruma ulaşılır.

Dolayısıyla iki boyutta bir (x,y) noktasının, orijin etrafında döndürülmesi ile ulaşacağı (X,Y) noktası, aşağıdaki matris işlemi ile bulunur.

Aşağıdaki şekilde verilen dikdörtgen, orijin noktası etrafında 90 derece döndürülmektedir.